Người cao tuổi tập gì để xương chắc? Lịch tập một tuần

22/10/2026

Người cao tuổi tập gì để xương chắc? Lịch tập một tuần

Nhiều người nghĩ: già rồi, xương giòn, ngồi yên cho an toàn. Thật ra ngồi yên lại làm xương yếu nhanh hơn. Cơ teo dần, chân run, dễ ngã. Mà với người cao tuổi, một cú ngã có thể dẫn đến gãy xương hông.

Tập luyện cho người cao tuổi đúng cách giúp giữ xương, giữ cơ và giảm nguy cơ té ngã. Canxi giúp có “gạch”, còn vận động là người “thợ” đặt gạch vào xương.

Đi bộ là bài tập chịu lực đơn giản cho xương
Đi bộ là bài tập chịu lực đơn giản cho xương

Tập luyện cho người cao tuổi cần đủ 3 kiểu

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO, 2020) khuyên người từ 65 tuổi nên có đủ 3 kiểu vận động mỗi tuần:

  • Vận động mức vừa (tim đập nhanh hơn, thở hơi gấp): 150–300 phút mỗi tuần. Nên chọn kiểu chân chạm đất như đi bộ nhanh, leo vài bậc cầu thang, múa nhẹ, vì bước chân chạm đất giúp xương được kích thích.
  • Tập sức cơ: ít nhất 2 buổi mỗi tuần. Cơ khỏe đỡ cho xương và khớp.
  • Tập thăng bằng: ít nhất 3 buổi mỗi tuần, để đi đứng vững, ít ngã.

Bơi và đạp xe tốt cho tim phổi, khớp, nhưng ít tác động lên xương. Nếu chỉ bơi, nên tập thêm đi bộ và tập sức cơ.

Gợi ý lịch tập một tuần

Đây là gợi ý cho người còn đi lại được, chưa có bệnh tim, khớp nặng. Mỗi người khỏe yếu khác nhau, hãy bắt đầu nhẹ và tăng dần.

  • Thứ Hai: đi bộ 30 phút + tập thăng bằng 10 phút.
  • Thứ Ba: tập sức cơ 20 phút.
  • Thứ Tư: đi bộ 30 phút + tập thăng bằng 10 phút.
  • Thứ Năm: tập sức cơ 20 phút.
  • Thứ Sáu: đi bộ 30 phút + tập thăng bằng 10 phút.
  • Thứ Bảy: hoạt động nhẹ: làm vườn, đi chợ, múa dưỡng sinh.
  • Chủ Nhật: nghỉ, đi dạo thong thả.

Khi đã quen, tăng dần đến khoảng 150 phút mỗi tuần, ví dụ thêm 30 phút đi bộ vào thứ Ba, thứ Năm, thứ Bảy. Chưa đi được 30 phút liền thì chia nhỏ: 10 phút sáng, 10 phút chiều, 10 phút tối.

Động tác tập sức cơ đơn giản tại nhà

Đứng lên ngồi xuống ghế. Ngồi ghế chắc, không bánh xe. Đứng lên từ từ, ngồi xuống chậm. Làm 8–10 lần, nghỉ, lặp lại 2 lượt. Cần thì vịn tay vào mép bàn.

Nhón gót. Hai tay vịn lưng ghế, nhón gót lên, giữ 2 giây, hạ xuống. Làm 10 lần.

Nâng chai nước. Cầm hai chai nước nhỏ, đưa tay lên ngang vai rồi hạ xuống. Làm 10 lần.

Tập với ghế giúp chân khỏe hơn
Tập với ghế giúp chân khỏe hơn

Tập thăng bằng để ít ngã

Đứng một chân. Vịn lưng ghế, nhấc một chân lên, giữ 10 giây, đổi chân. Khi đã vững, chỉ vịn một ngón tay.

Đi theo đường thẳng. Đặt gót chân trước chạm mũi chân sau, đi chậm dọc hành lang, sát tường để vịn khi cần. Lúc mới tập nên có người đứng cạnh.

Thái cực quyền, dưỡng sinh. Tổng quan Cochrane năm 2019 cho thấy các chương trình tập luyện, trong đó có thái cực quyền và tập thăng bằng, giúp giảm khoảng 23% số lần té ngã ở người cao tuổi sống tại nhà.

Tập thăng bằng giúp giảm nguy cơ té ngã
Tập thăng bằng giúp giảm nguy cơ té ngã

Đã loãng xương nên tránh động tác nào?

Theo Quỹ Loãng xương Hoàng gia Anh, người đã loãng xương, nhất là từng gãy lún đốt sống (đốt sống lưng bị xẹp), nên cẩn thận với:

  • Gập người mạnh về trước, như cúi sát gập bụng, chạm tay xuống mũi chân khi thẳng gối.
  • Vặn xoắn mạnh thân người.
  • Bê vật nặng khi lưng cúi.
  • Nhảy, chạy mạnh khi chưa được bác sĩ đồng ý.

Khi cúi nhặt đồ, hãy khuỵu gối, giữ lưng thẳng. Dừng tập nếu đau tăng, chóng mặt, tức ngực, khó thở.

Câu hỏi thường gặp về tập luyện cho người cao tuổi

80 tuổi bắt đầu tập có muộn không?
Không muộn. Người lớn tuổi bắt đầu tập vẫn có thể khỏe cơ, đi vững hơn. Hãy bắt đầu thật nhẹ, có người đi cùng trong vài tuần đầu.

Đau khớp gối có tập được không?
Thường vẫn tập được, chọn bài nhẹ cho khớp như đạp xe tại chỗ, tập cơ đùi khi ngồi. Hỏi bác sĩ hoặc kỹ thuật viên phục hồi chức năng để có bài phù hợp.

Tập buổi sáng sớm hay chiều tốt hơn?
Người huyết áp cao nên tránh ra ngoài lúc sáng sớm trời lạnh. Tập khi trời ấm hơn, mặc đủ ấm, khởi động kỹ.

Khi nào cần đi khám?

  • Đau ngực, khó thở, choáng váng khi tập: dừng ngay. Đau ngực hoặc khó thở không hết sau vài phút nghỉ thì gọi 115 ngay.
  • Ngã từ 2 lần trở lên trong năm, hoặc thấy đi không vững.
  • Đau lưng đột ngột sau khi cúi, bê đồ: nghi gãy lún đốt sống, cần đi khám.
  • Đang có bệnh tim, đã mổ khớp, hoặc loãng xương nặng, muốn bắt đầu tập.

Cần tư vấn thêm, bạn nhắn Zalo 0981 435 696 để dược sĩ Nhà thuốc Lương Mến hỗ trợ.

Bài viết liên quan

Bài viết chỉ để tham khảo, không thay thế chẩn đoán và điều trị của bác sĩ.

Nguồn: Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Hướng dẫn về hoạt động thể lực và hành vi tĩnh tại (2020); Sherrington C. và cộng sự, "Exercise for preventing falls in older people living in the community", Cochrane Database of Systematic Reviews (2019); Quỹ Loãng xương Hoàng gia Anh (Royal Osteoporosis Society), "Exercise and physical activity for osteoporosis"; Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), "Exercises for older people".

  Bài nổi bật

Người cao tuổi dễ thiếu canxi: 6 lý do ít ai để ý

Người cao tuổi dễ thiếu canxi: 6 lý do ít ai để ý

22/10/2026

Vì sao người cao tuổi dễ thiếu canxi dù vẫn ăn uống bình thường? 6 lý do ít ai đ...

Đọc tiếp
NGỒI NHIỀU GÂY HẠI THẾ NÀO ĐẾN SỨC KHỎE NGƯỜI CAO TUỔI?

NGỒI NHIỀU GÂY HẠI THẾ NÀO ĐẾN SỨC KHỎE NGƯỜI CAO TUỔI?

10/01/2026

NGỒI NHIỀU GÂY HẠI THẾ NÀO ĐẾN SỨC KHỎE NGƯỜI CAO TUỔI?

Đọc tiếp
6 Tác Dụng Tuyệt Vời Của Rau Chân Vịt Và Lưu Ý Khi Sử Dụng

6 Tác Dụng Tuyệt Vời Của Rau Chân Vịt Và Lưu Ý Khi Sử Dụng

09/09/2025

6 Tác Dụng Tuyệt Vời Của Rau Chân Vịt Và Lưu Ý Khi Sử Dụng

Đọc tiếp

Nhà thuốc Lương Mến

Hotline: 0981435696